Yapay zeka teknolojilerinin hızla yaygınlaşması, sadece enerji tüketimiyle değil, ayrıca su ve arazi kullanımıyla da küresel çapta yeni ve ciddi çevresel riskler yaratıyor. Birleşmiş Milletler Üniversitesi Su, Çevre ve Sağlık Enstitüsü (UNU-INWEH) tarafından yayımlanan yeni rapora göre yapay zekayı destekleyen veri merkezlerinin su tüketimi 2030 yılına kadar Sahra Altı Afrika’da yaşayan 1,3 milyar insanın yıllık temel su ihtiyacına eş değer seviyeye ulaşabilir.
Araştırma, yapay zekanın çevresel etkilerinin çoğu zaman sadece karbon emisyonları üzerinden değerlendirildiğini ortaya koydu. Fakat veri merkezlerinin soğutulması için kullanılan su ve bu tesislerin kurulumu için gereken arazi miktarı da her geçen giderek büyüyen bir yük oluşturuyor.
Su Kıtlığı Yaşayan Bölgelerde Tehlike Artıyor
Büyük veri merkezlerinin sunucuları soğutmak için günlük 5 milyon galona kadar su tüketebildiği belirtiliyor. Bu durum özellikle kuraklık ve su kıtlığı yaşayan bölgelerde ciddi endişelere yol açıyor. Meksika’nın Queretaro kentinde planlanan veri merkezlerinin mevcut su kaynaklarını tehdit ettiği belirtilirken Uruguay’da 2023 yılında yaşanan kuraklık sırasında gündeme gelen benzer bir proje geniş çaplı protestolara neden olmuştu.
Araştırmacılar, yapay zekâ altyapısının zengin ülkelerde toplanmasının da düşük gelirli ülkelerin teknoloji ekonomisine katılımını zorlaştırabileceğine işaret etti. Ayrıca yapay zeka altyapısının 2030 yılına kadar yılda 2,5 milyon metrik tona kadar elektronik atık üretebileceği ve bu atıkların büyük bölümünün gelişmekte olan ülkelere gönderilmesinin yeni çevresel sorunlar yaratabileceği ifade ediliyor.