Doktorluk, yapay zekanın kolay kolay yerine geçemeyeceği mesleklerden biri olarak görülüyor. Fakat ABD’nin Utah eyaletinde başlayan yeni bir program bu düşünceyi biraz olsun değiştirebilir. Bir sağlık girişimi, yapay zekanın hastaları değerlendirip ilaç seçmesini sağlayacak.
Şimdilik kapsam çok dar tutuluyor. Sistem yalnızca hafif ve orta seviyeli akne vakalarında kullanılacak ve program bir yıl sürecek. Yani şimdilik doktorların tamamen devre dışı kaldığı bir sağlık sistemi söz konusu değil.
⚡ Özet Bilgi
- Utah’ta yapay zeka, doktorun doğrudan müdahalesi olmadan hafif ve orta seviyeli akne için muayene yapıp reçete oluşturacak.
- İlk 100 reçete doktor tarafından kontrol edilecek. Sonraki 400 reçetede doktorlar haftalık geriye dönük kontrol yapacak.
- Sistem şimdilik sadece cilde uygulanan sekiz farklı tedaviyi kullanacak ve program bir yıl sürecek.
Yapay Zeka Hastayı İnceleyip İlacı Seçecek
Sistem, Nolla Health’in aylık 4,99 dolarlık uygulaması üzerinden çalışıyor. Hasta önce yüzünü uygulamayla taratıyor. Ardından sağlık geçmişi ve kişisel bilgilerini içeren formu dolduruyor. Yapay zeka bu bilgileri ve yüz taramasını birlikte değerlendiriyor. Cildin durumunu inceliyor, yağ seviyesini belirliyor ve aknenin ne kadar ciddi olduğunu gösteren bir puan oluşturuyor.
Sonrasında hastanın verdiği sağlık bilgileriyle bu puanı bir araya getiriyor. Karşısına çıkan sekiz onaylı tedavi seçeneğinden birini belirleyerek reçete oluşturuyor. Buradaki önemli nokta, sistemin sadece cilde uygulanan ilaçları kullanması. Hap şeklinde ilaçlar programın kapsamına alınmıyor.
İlk Reçetelerde Doktor Kontrolü Devam Edecek
Programın ilk 100 reçetesinde doktorlar tamamen devre dışı bırakılmayacak. Yapay zekanın hazırladığı reçeteler eczaneye gönderilmeden önce gerçek doktorlar tarafından kontrol edilecek. Sonraki 400 hastada ise süreç değişecek. Bu kez reçeteler doğrudan yapay zeka tarafından eczaneye gönderilecek. Doktorlar ise verilen reçeteleri haftalık olarak geriye dönük inceleyecek.
Son aşamada doktor kontrolü daha da azalacak. Ayda bir kez toplam reçetelerin en az yüzde 10’u doktor tarafından incelenecek. Yani sistem adım adım daha fazla otomatik hale getirilecek. İlk aşamada yoğun doktor kontrolü bulunurken son aşamada doktorlar yalnızca reçetelerin bir bölümünü kontrol edecek.
Kullanılan İlaçların Yan Etkileri Sınırlı
Nolla Health CEO’su Luis Wenus, programda kullanılacak sekiz ilacın yan etkilerinin ciltte bölgesel tahriş veya kurulukla sınırlı olduğunu söylüyor. Burada özellikle tedavilerin cilde uygulanan ilaçlarla sınırlandırılması önemli. Çünkü sistem şimdilik ciddi sağlık sorunlarını veya daha yüksek risk taşıyan tedavileri ele almıyor. Programın sadece bir yıl sürmesi ve akneyle sınırlı olması da kapsamın oldukça küçük tutulduğunu gösteriyor.
Yapay Zekanın Sağlık Tavsiyeleri Daha Önce Sorun Çıkardı
Yapay zekanın sağlık konusunda verdiği tavsiyeler daha önce ciddi sonuçlara yol açtı. Geçtiğimiz yıl 60 yaşındaki bir adam, ChatGPT’nin tavsiyesi üzerine yemeklerde kullandığı tuzu sodyum bromür ile değiştirdi. Bunun sonucunda bromizm adı verilen ciddi bir psikiyatrik rahatsızlık ortaya çıktı.
Google da sağlık konusunda yapay zeka tarafından üretilen içerikler konusunda geri adımlar attı. Şirket, kullanıcıların benzer hastalık ve sağlık sorunlarıyla ilgili deneyimlerini paylaşmasına dayanan What People Suggest isimli yapay zeka destekli arama özelliğini kaldırdı.
Bundan birkaç ay önce de Google’ın bazı AI Overviews sonuçlarını kaldırması gündeme gelmişti. Bu kararın arkasında, sağlıkla ilgili konularda kullanıcılara hatalı bilgilerin gösterilebildiğini ortaya koyan bir rapor bulunuyordu.
Utah’taki program ise işleri daha kontrollü ele alacak şekilde planlandı. Yapay zeka şimdilik sadece belirli bir cilt sorununu değerlendirecek ve sınırlı sayıdaki ilaç arasından seçim yapacak.
Editörün Görüşü
Bence sağlık gibi hata payının doğrudan insan hayatını etkileyebileceği bir alanda yapay zekaya bu kadar fazla sorumluluk vermek doğru değil. Akne basit bir sorun gibi görülebilir ama her hastanın durumu aynı değil. Üstelik sistemin vereceği yanlış bir kararın fark edilmesi için doktor kontrolünün sonradan yapılması yeterli olmayabilir.
Programın kapsamının dar olması riski biraz azaltıyor ama yine de “hiç sorun yok” diyemeyiz. Bir kere doktorun karar vermesi gereken bir noktada yapay zekanın karar vermesine alışmaya başlıyoruz. Bugün akne için kullanılan bu sistemin yarın hangi sağlık sorunlarında karşımıza çıkacağını da bilmiyoruz. O yüzden ben böyle bir uygulamaya temkinli yaklaşıyorum.