Ana sayfa Donanım Mix içinde bas enstrümanlar

Mix içinde bas enstrümanlar

0

Tecrübe paylaşımı yazı dizimizin bu bölümünde melodik enstrümanların mix içerisine yerleşimi hakkında bazı yararlı bilgiler vereceğim.
 

Melodik enstrümanlar adından da anlaşılacağı üzere aranjenizin ana temasını oluşturan notaların icrası ile yükümlendirilmiş bileşenlerdir. Eserinizin ilgili nota düzeni (gam dizisi veya Türk Müziğindeki adıyla makamı) içerisinde eserin yansıtmak istediği duygu halini tınısı ile notalara taşır, birden fazla sesin aynı enstrüman kullanılarak aynı anda çıkarılmasına akor basmak denir. Yine aynı notaların aynı enstrüman kullanılarak tek tek ayrı ayrı duyulacak şekilde düzen içerisinde çalınmasına arpej denir. Bu tür akompanyalar (tamamlayıcı, eşlik edici) bileşenler melodik enstrümanlar ile yapılır. Bu konuda çok sayıda örnek vermek mümkün. Biz bu bölümde en çok bilinen ve kullanılan gitar üzerinde duracağız. Melodik anlamda kullanılan gitarlar baz anlamda akustik-klasik ve elektrik olmak üzere iki başlık altında toplansa da aslında bildiğiniz gibi ucu bucağı olmayan bir deryadır. Biz akustik gitar kullanarak bir kayıt gerçekleştirmiş ve bu kaydı miksimizin içerisine yerleştirmek durumunda olduğumuzu var sayarak yazımıza başlayalım. Daha önce tonlama ve miksajını gerçekleştirmiş olduğunuz davul ve bas grubunun üzerine yerleştireceğimiz gitarın yerleşimine var ise ritm partisyonundan ondan başlamalısınız,
 

 
Ritmik gitar solo gitara nazaran daha enerjisi yüksek bir sese sahiptir çünkü bütün tellere vurularak çalındığı üzere sound daha yüksektir. Uygun bir ses seviyesini kendiniz belirlemek durumundasınız. Kullanılan gitar eğer naylon telli ise mid ses aralığındaki tınlaması yüksek, eğer çelik telli bir gitar ise high-mid ve tiz aralığındaki tınlaması daha yüksek duyulacaktır. Bu bölgelerde EQ kullanarak gereken düzenlemeyi yapmalısınız. Kesin değerler vermememin sebebi ne tür bir aranjede nasıl bir usul kullanılarak çalındığını ancak duyarak-görerek kararlaştırmanın mümkün olmasındandır. Akustik gitarda bazen istenmeyen kasa rezoransları (çınlamaları) oluşur. Bu rezonansların frekanslarını tespit edip dar Q değeri olan bir EQ ile aşağı indirmelisiniz. Birden fazla noktada bu çınlamalar olabilir, skalayı tarama yaparak bulmanız gerekebilir. Ancak notaların duyulmasını engelleyecek kadar da aşağı indirmemelisiniz yani kaydın doğallığını bozmamaya dikkat edin. Naylon telli klasik gitarın kaydını DI çıkıştan veya mikrofonla almış olduğunuzu var sayalım…

 

5 khz üzerinde kalan bölgeye hafif ve geniş bir boost yaparsanız bu gitarınızın daha canlı duyulmasını sağlayacaktır ancak fazla ileri gitmeyin. Penanın veya parmakların tellere sürtünmesinden oluşan sesler bazen istenilse de genellikle baş belası bir durumdur. Düzeltmek için yapabileceğiniz çok fazla bir şey yok maalesef çünkü gitarın tellerinin tınısından çok daha farklı bir tınıda çıkan bir sestir. Solo halde dinlerken belirgin bir şekilde duyulsa da aranjenin içerisinde diğer enstrümanlar ile birlikte çalındığında bu sesler fark edilmeyecektir endişelenmeyin.
 

 
çelik telli gitarda durum biraz daha farklıdır. Naylon tele göre çok daha parlak bir tınısı vardır özellikle tiz frekanslarda detaylı EQ taraması yaparak hatalı frekansları mümkün olduğu kadar indirgeyin. Dar Q değeri olan bir EQ ile düzenlenmiş bölgeyi geniş Q değeri olan bir EQ ile tekrar yükseltebilirsiniz. Ancak bunun için dediğim gibi hatalı frekans temizliğini yapmış olmanız gereklidir. Mid bas frekanslara tekabül eden bölgelerde genellikle 160-250 hz arası bir bölgede, gitarın kasa büyüklüğüne göre değişen bir bölge rezonans yapar. O frekansı da bulup bir miktar düşürmelisiniz, ancak şunu söylemeliyim gitarınızın alt tonları bas gitarın tonları ile çakışmamalı, uygun seviyede kalmalıdır. 100hz altına ve 12-13 khz üzerine geniş yamaçlı bir filtre uygulayabilirsiniz. Fx olarak gitarınıza Reverb, tap delay veya hoşunuza giden gate veya muted içeren bir plug-in fx verebilirsiniz. Uygunluk seviyesini kendiniz belirleyeceksiniz. Birden fazla gitar kullandıysanız ritm gitarları panoramada hafif sağa ve sola yatırabilir, solo gitarınızı tam ortada yani center”da bırakabilirsiniz. Ayrıca tek bir ritim gitarınız varsa (60 / BPM x 1000 = milisaniye cinsinden metronoma uygun gecikme zamanı) formülünü kullanarak doğru zamanlamayı hesap ederek birine bu gecikmeyi verip tam sağa, gecikme olmayanı normal kanalınızda tam sola yatırarak sanki iki gitar varmış gibi genişlik sağlamış olursunuz. Gitarlarınızı bir bus oluşturup oraya yönlendirirseniz ve bu bus’a da bir multiband kompresör açıp ilgili bölgelerin dinamiğini düzenlerseniz tamamıyla kontrol altında olan bir gitar grubunuz olacaktır.

 

BİR CEVAP BIRAK

Please enter your comment!
Please enter your name here